Remember, remember, the 5th of November

Η σημασία της «Νύχτας του Γκάι Φωκς» άλλαξε διαχρονικά και ίσως αυτός είναι ένας από τους λόγους που αυτή η επέτειος αποτελεί μία από τις πιο συμβολικές και αγαπημένες πολλών.

Μία γιορτή που ξεκίνησε ως ημέρα μνήμης κατά των προδοτών και έφθασε να αποτελεί μία ημέρα ελπίδας για τους καταπιεσμένους και τους αντιστεκόμενους.

Ας θυμηθούμε λοιπόν ποια ήταν η «Συνωμοσία της Πυρίτιδας». Η φίλη Βικιπέδια τα λέει όπως πάντα πολύ καλά. Η Συνωμοσία της Πυρίτιδας είχε οργανωθεί από μια ομάδα Καθολικών, με σκοπό τη δολοφονία του βασιλιά Ιακώβου Α’ της Αγγλίας, της οικογένειάς του και πολλών μελών της αριστοκρατίας, με την ανατίναξη των κτιρίων του Βρετανικού Κοινοβουλίου στο Λονδίνο κατά την έναρξη της Βουλής στις 5 Νοεμβρίου 1605. Ανάμεσα στους συνωμότες πιο γνωστός είναι ο Γκάι Φωκς, Άγγλος στρατιώτης από το Γιόρκ.

Η Συνωμοσία οργανώθηκε σαν αντίδραση στην τυραννική βασιλεία του Ιακώβου Α’ και στα σκληρά μέτρα του προτεστάντη βασιλιά απέναντι στους Καθολικούς. Οι συνωμότες βρήκαν ένα κελάρι κάτω από το κτίριο της Βουλής των Λόρδων και συγκέντρωσαν 36 βαρέλια πυρίτιδας, τα οποία θα ανατίναζαν για να δολοφονήσουν τα μέλη του Κοινοβουλίου. Η συνωμοσία, όμως, αποκαλύφθηκε στις 26 Οκτωβρίου 1605, όταν μια ανώνυμη επιστολή έφθασε στα χέρια του βαρώνου Μόντιγκλ. Αποστολέας της ίσως να ήταν ένας καθολικός ιερέας, στον οποίο ένας από τους συνωμότες είχε αποκαλύψει το σχέδιο κατά τη διάρκεια της εξομολόγησης. Οι αρχές άρχισαν αμέσως τις έρευνες και στις 4 Νοεμβρίου συνέλαβαν τον Φοκς στο υπόγειο της Βουλής δίπλα σε 36 βαρέλια με πυρίτιδα, ικανά να ισοπεδώσουν το κτίριο. Ο Γκάι Φωκς ανακαλύφθηκε και συνελήφθη το πρωινό της 5ης Νοεμβρίου. Μετά από βασανιστήρια, αποκάλυψε τα ονόματα των υπόλοιπων συνωμοτών. Μόλις έμαθαν για την αποκάλυψη του σχεδίου και τη σύλληψη του Φοκς, οι υπόλοιποι συνωμότες αναχώρησαν εσπευσμένα από το Λονδίνο. Καταδιώχθηκαν, όμως, από απόσπασμα του σερίφη του Γουόρσεστερ και ο μεν Κέιτσμπι σκοτώθηκε κατά την ανταλλαγή πυρών, ενώ οι υπόλοιποι συνελήφθησαν.

Οι οκτώ επιζώντες της συνωμοσίας, ανάμεσά τους και ο Φοκς, οδηγήθηκαν σε δίκη. Στις 31 Ιανουαρίου 1606 καταδικάσθηκαν σε θάνατο και εκτελέστηκαν δια απαγχονισμού, πνιγμού ή διαμελισμού. Μετά το περιστατικό, ο Ιάκωβος έλαβε σκληρά μέτρα κατά των Καθολικών, αν και πολλοί σημαίνοντες Καθολικοί διορίσθηκαν σε σημαντικές θέσεις του κρατικού μηχανισμού.

Εις ανάμνηση της αποτυχημένης απόπειρας του Γκάι Φωκς να ανατινάξει το Κοινοβούλιο, στην Αγγλία και άλλες χώρες η 5η Νοεμβρίου εορτάζεται σαν Νύχτα του Γκάι Φωκς. Πυροτεχνήματα λάμπουν στον αέρα, ενώ επικρατεί το έθιμο να καίγεται στη φωτιά ένα ομοίωμα του Γκάι Φωκς. Αν και η γιορτή είχε καθιερωθεί από τον ίδιο τον βασιλιά ως ημέρα μνήμης κατά των προδοτών (κάπως έτσι επικράτησε και η καύση ομοιώματος του Γκάι Φωκς), με το πέρασμα του χρόνου επικράτησε να είναι μια γιορτή αντίστασης.

Στο διαδίκτυο θα βρείτε ουκ ολίγα άρθρα για τη γιορτή της 5ης Νοεμβρίου στο Ηνωμένο Βασίλειο, οπότε εγώ θα σταθώ περισσότερο στην epic ταινία «V for Vendetta», η οποία εμπνεύστηκε από τη Συνωμοσία της Πυρίτιδας. Στην ταινία, η οποία πλέον έχει «μεταφερθεί» στον αιώνα μας, ο «V» καταφέρνει αυτό που δεν κατάφεραν τότε οι συνωμότες: να ανατινάξει το Κοινοβούλιο και να δώσει έτσι στον λαό αυτό που χρειάζεται: ελπίδα. «Ο λαός χρειάζεται κάτι παραπάνω από ένα κτίριο αυτή τη στιγμή. Χρειάζεται ελπίδα». Και θα συμφωνήσω. Σε αυτήν την ταινία είναι σαν να βλέπω τους ανθρώπους της Βενεζουέλας, του Ιράν, άλλων λαών οι οποίοι δεν έχουν ως δεδομένη την ελευθερία της έκφρασης.

Το «V for Vendetta» είναι μία από τις αγαπημένες μου ταινίες. Για πολλούς λόγους. Γιατί, εκτός από την αγαπημένη ιστορία της Συνωμοσίας της Πυρίτιδας, αναφέρεται σε μία τρομερή φανταστική (αν και εκτιμώ ότι υπάρχουν και έχουν υπάρξει αληθινοί «Μοντεκρίστο») ιστορία, τον «Κόμη Μοντεκρίστο». Έντμοντ Ντάντες. Ο αγαπημένος ήρωας που αντικατοπτρίζει την αναγέννηση, την υπερπροσπάθεια και την εν τέλει επιστροφή ενός ανθρώπου που όλοι έχουν επιλέξει να «πεθάνουν» και να ξεχάσουν.

Η ηρωίδα στον δρόμο του «V» και του Έντμοντ Ντάντες.

Η επική τελευταία σκηνή της ταινίας. Όπου βρίσκονται και όλοι όσοι έχουν σκοτωθεί από το καθεστώς μέσα στην ταινία. Όπου όλοι ενωμένοι παρακολουθούν το τέλος μίας εποχής και αναμένουν ένα πολλά πιο υποσχόμενο αύριο.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s